Jerkbaits maken.

Kunstaas bouwen.


Het bouwen van kunstaas is een leuke hobby voor de mensen die graag vissen met kunstaas, en handig zijn met hun handen. Toen ik begon met het bouwen van kunstaas, heb ik veel fouten gemaakt. Om u te behoeden voor deze fouten, heb ik dit artikel geschreven.

Het type kunstaas dat ik bouw zijn pluggen, maar vooral jerkbaits. Jerkbaits zijn er in 3 soorten, namelijk  divers , hybriden en gliders. Divers zijn aasjes die bij elke ruk aan de hengel naar beneden duiken, om vervolgens door hun drijf vermogen weer naar boven te komen. Door weer een ruk aan de hengel te geven duikt het aasje opnieuw naar beneden. Deze beweging ga je steeds herhalen. Het aasje zal onder water een zagende beweging van boven naar beneden maken. Hybrides zijn aasjes die hun eigen weg kiezen, de ene ruk duiken ze naar beneden en de volgende ruk naar links, rechts of naar boven. De goede hybrides bezitten ook een leuke wobbel. Gliders zijn jerkbaits die een links rechts actie hebben, ze glijden bij de ene ruk naar links, om bij de volgend ruk weer naar rechts te zwemmen. Dit zijn ook direct de makkelijkst te bouwen jerkbaits.

De glider kan op meerdere manieren gebouwd worden,  zinkend, zwevend, en drijvend. Dit is afhankelijk van de gebruikte houtsoort en de hoeveelheid ingebouwd lood. Op dieper water adviseer ik een zinkend aasje, maar op water tot 150 cm diep kan je met een zwevend of drijvend aasje goed uit de voeten.

Wanneer je besluit om jerkbaits te gaan bouwen heb je keuze uit twee soorten materialen, kunststof en hout. Kunststof is een dure en complexe materie, en ik zal u daar niet mee vermoeien. In dit artikel wil ik het bij houten, platte jerkbaits gaan houden. De belangrijkste voordelen van hout; het is een stuk eenvoudiger te verkrijgen, en het bouwen is niet erg moeilijk, bovendien is het goedkoper om jerkbaits uit hout te maken.

Benodigd materiaal voor het bouwen van houten baits zijn: zaag, vijl, rasp, boor, lood, schuurpapier, lijm, verf, kneedbaar hout, en eventueel een paar plak oogjes

Als je nog nooit een aasje gebouwd hebt, dan is het verstandig om eerst eens een bestaande glider na te maken. Je kunt dan een beetje afkijken hoe het aasje in elkaar steekt, en je weet zeker dat je aasje goed zwemt. Leuke gliders om mee te beginnen zijn de tichie darter, druppel, en de voorn. Deze modellen zijn goed te bouwen en zwemmen bijna altijd goed.

De eerste stap is het kopen van een plank hout, van 1,6 tot 2 cm dik. Ik gebruik zelf altijd mahonie, want dit heeft goede eigenschappen. Mijn eerst baits waren van grenen, maar deze hout soort is net als balsa, vuren en red ceder, te zacht. De snoeken tanden bijten gaatjes in het hout, en je bait beschadigd te snel. Beuken is een hardere soort, die goed te bewerken is, maar heeft een groot nadeel. Beuken neemt namelijk snel veel vocht op. Hierdoor gaat het hout uitzetten en scheurt de laklaag. De laklaag kan namelijk niet zover mee uitzetten, en gaat scheuren, en hierdoor raakt de bait nog meer lek. Meranti  is ook een mooie harde houtsoort met genoeg drijf vermogen, maar het nadeel van deze houtsoort is dat het hout moeilijk glad te schuren is, en dat de bouwmarkten veel verschillende kwaliteiten verkopen. De ene keer is het zacht en licht, en de andere keer is het hard en zwaar. Meranti  is moeilijk glad te schuren, want het heeft een harig oppervlak, en dat voel je door de lak laag heen. Eiken is een mooie houtsoort, maar wel iets te hard, en daardoor heb je iets meer werk van het vijlen raspen en schuren. Mahonie is de beste keus. Genoeg drijf vermogen, goed bewerkbaar, hard genoeg, en neemt niet te snel vocht op. Helaas is mahonie niet goed verkrijgbaar, dus als je er aan kan komen, neem dan gerust een extra plankje mee. Bij de lokale bouwmarkt kon ik geen mahonie krijgen, maar bij een hout groothandel was genoeg op voorraad.

Hoe begin je nu met bouwen? Je legt een kunst aasje op de plank mahonie,  en tekent  hem over. Natuurlijk kan je ook een eigen ontwerp op de plank tekenen. Je zaagt vervolgens het getekende aasje uit de plank. Doe dit zo strak mogelijk, dat scheelt later vijl en schuur werk. Ik doe dit graag met een figuurzaag machine, of lintzaag, maar een schrob zaag of decoupeerzaag kan ook. Je hebt nu de grove vorm van je kunstaasje uitgezaagd. Met een vijl kan je de scherpe hoeken verwijderen, zodat het aasje wat meer stroomlijn krijgt. Vervolgens ga je de buik en rug rond raspen, vijlen en schuren, De scherpe rand van de bait moeten een mooie gelijkmatige ronding worden. Ja, aasje is nu afgerond, en het glad schuren kan beginnen. Je kunt eerst een grove korrel nemen, en later over gaan op een fijner schuurpapier. Als je aasje mooi glad is, voorzie je hem van 1 of 2 lagen lak, zodat het hout beschermd is tegen water. Ik gebruik hier 1 laag lure epoxy voor, maar een gewone primer / grondverf kan prima. Epoxy is namelijk duur en bestaat uit 2 componenten die niet snel drogen. We noemen dit de bait sealen Tussen het sealen kan je de bait nog een keer schuren, zodat de bait super glad word, en de volgende laag beter hecht. Dit vangt niet meer vis, maar lijkt wel erg mooi.

 

Het is nu tijd om het kunstaas te voorzien van lood, en als het een plug word, het bevestigen van een zwemlip/schoep. De zwemlip kan je maken van metaal, of van doorzichtig kunststof, lexan genaamd. Let op alleen lexan van minimaal 3 mm is goed genoeg. Plexiglas voldoet niet, omdat dit niet sterk genoeg is, en afbreekt. Plexiglas is moeilijk te zagen, en scheurt snel als het gezaagd word. Gebruik daarom lexan, en het liefst van 3 mm dik. Een oud metalen spinner blad kan ook als zwemlip gebruikt worden. 

Lood giet ik zelf, in een speciale mal waarin je loodstaafjes kan maken. Het verhitten doe ik in een oude pan op een camping gasbrander Let op, lood damp is giftig, en doe dit niet in een gesloten garage box of iets dergelijks. Ik giet mijn lood met een beschermend masker, en in de buiten lucht. Heet gesmolten lood kan niet tegen water. Als er regen is voorspeld mag je niet gaan lood smelten. Als er een drup water in de pan valt lijkt het lood te ontploffen, kan het gloeiende lood tegen je aan spatten. Natuurlijk kan je blad lood kopen, en dit oprollen tot een staafje, of loden kogels in de hengelsport winkel halen. De dikte van het loodstaafje is afhankelijk, van hoeveel Aktie je in je kunstaas wil hebben, en hoeveel drijf vermogen je wilt behouden. Ik gebruik meestal lood staafjes met een diameter van 6, 8 of 10 mm.

Voor hout, lood, schroefogen, splitringen, plakogen, enz klik hier.

Afhankelijk van het soort kunstaas dat je bouwt, bepaal je de plaats waar het lood komt. Dit kan in 1 keer goed gaan, maar mislukt soms meerdere keren voordat een aasje goed zwemt. Bij een plug, is lood soms overbodig, maar als hij op zijn zij gaat liggen, is een stukje lood onder in de plug noodzakelijk. Het zwaarte punt komt dan weer in de buik, en de plug zal weer recht in het water gaan liggen.

Bij jerkbaits heb je verschillende manieren van uitloden. Hybrides hebben vaak 1 of 2 stukjes lood op ongeveer ¼ van de voorkant af gemeten. Gebruik je 2 stukjes lood, dan moet het eerste loodje zwaarder zijn als de tweede, zodat de jerkbait met zijn kop voor over hangt, en bij een ruk van de hengel de diepte in duikt. Bij gliders gebruik je bijna altijd 2 stukjes lood. 1 stukje lood op ongeveer 3 cm vanaf de kop, en 1 kleiner stukje op ongeveer 3 cm vanaf de staart. Hoe verder je het lood naar de kop en staart brengt, hoe langer de glide zal zijn. Ook hier moet de jerkbait iets met zijn kop voorover hangen, zodat hij bij elke ruk iets naar beneden kan duiken. Wil je een aasje dat stabiel door het water glijdt, dan plaats je het lood zo ondiep mogelijk, wil je dat het aasje gaat flanken, dan kan je het lood dieper plaatsen. Ga nooit over de middel lijn van het aasje, omdat het aasje dan op zijn zij gaat liggen.

 

Sommige gliders voldoen met 1 enkel stukje lood op het middelpunt van de bait. Het middelpunt bepaal je op de volgende manier. Je legt de bait op een potlood, zo dat hij niet meer de tafel raakt. Hangt de kop nog op de tafel, dan moet hij iets achter uit, net zo lang tot dat hij als een weegschaal in balans hangt. Het punt dat nu op het potlood leunt, is het middelpunt. Teken op dit punt een stipje, zodat je weet waar het lood komt.

Het plaatsen van het lood doe ik als volgt: Met een kolom boor machine boor ik met een houtboor van buik richting rug een gat. Dit gat is even groot, of 0.5 mm groter dan de dikte van het te gebruiken lood. In dit gat druk je het lood, samen met wat constructielijm. Constructie lijm zet het loodje muurast, zodat je het aasje rustig tegen een brug kan gooien, zonder dat het lood los schiet. Als de lijm droog is, vul je het gat met kneedbaar hout, of met zaagsel gemengd met houtlijm. De hoeveelheid lood die je in het aasje plakt is mede verantwoordelijk voor het drijf vermogen. Je kunt op deze manier een zinkend zwevende of drijvende bait maken.

Het is nu tijd om de bait geheel glad te schuren, en de bevestiging voor de haken te maken. Deze bevestiging kan je maken met schroef ogen, maar ook met een through wire systeem. Een through wire systeem is veel meer werk, maar is bij zachte hout soorten wel het beste systeem. Schroef ogen kunnen in zachte hout soorten namelijk los raken, en op die manier kan je vis verspelen. Jij hebt de vis niet gevangen, en de vis zwemt rond met een dreg in zijn bek. Natuurlijk moet je dit voorkomen. Vergeet niet voor te boren als je het schroef oogje in de bait draait, doe je dit namelijk niet, dan kan het hout gaan splijten. Een through wire systeem, zit door en door, en is sterker in zachte houtsoorten. Een through wire systeem, en schroef ogen moeten beide goed vast gelijmd worden. Gebruik hier Constructie lijm voor.

Eventueel kan je het aasje nog van een ratel voorzien. Een ratel maak je van een stukje koper buis gevuld met een paar fiets kogellagers.  Dit buisje plaats je in de bait, op de zelfde manier als je het lood staafje geplaatst hebt. Verschillende tonen maak je door 1 of meerdere kogel lagers te plaatsen, de grote van de kogel lager bepaalt ook het geluid. Zelf een ratel inbrengen met behulp van een boor kan natuurlijk ook. Een artikel over deze constructie vind je hier.

Het is nu tijd om het aasje te spuiten, en af te lakken met een blanke lak. Het spuiten doe ik met een airbrush. Met een airbrush kan je realistische vissen kleuren spuiten, en kan je heel precies werken, maar het kan natuurlijk ook met de ouderwetse spuitbus (knikkerbus), of gewoon met een kwastje, want airbrushen is weer een verhaal apart. Als de bait gespoten is moet je hem voorzien van een dikke aflak laag, zodat de snoek tanden hem niet na 1x stuk bijten. Het mooiste hiervoor is lure epoxy, maar een blanke boot of parketlak kan ook. 

Ik hoop dat je aan deze beknopte uitleg wat hebt, en hierdoor zelf wat leuks kan bouwen. Lijkt het je te moeilijk, dan kan je altijd een jerkbait van mijn website bestellen. Kunstaas onderdelen, zoals hout, plakogen, loodstaafjes, enz, zijn ook op mijn website te koop.

Veel bouwplezier.

Sybe Mellema

jerkbaitkopen.nl

sybebaits

Voor kunstaas onderdelen, klik hier.

 

Gevangen op de Sybride.

 

Een dagje vissen met visgids Sybe uit Friesland?

Klik hier.

Filmpjes over kunstaas airbrushen.

Er zijn geen producten gevonden